161 lat Wiosny Ludów
Wybuch Wiosny Ludów 1846, jak i podobne wybuchy w 1968 i 2009, i podobne ich zakończenia - ruchy narodowościowe i wyzwoleniowe, a zwłaszcza kryzysy gospodarcze.
To wiosenny uch rewolucyjny, którego przyczynami były dążenia do zjednoczenia Włoch i Niemiec, wyzwolenie się spod panowania austriackiego, konflikty na tle narodowościowym, sprawa uwłaszczenia chłopów i kryzys gospodarczy od 1846 do 1848 roku.
Do pierwszych wystąpień doszło 12 stycznia na Sycylii, kiedy to większość monarchów włoskich zapowiedziała nadanie konstytucji. 22 lutego wybuchła rewolucja lutowa we Francji, która obaliła króla Filipa I i ustanowiła II Republikę. Bezpośrednią przyczyną było zarządzenie władz zabraniające publicznego bankietu na rzecz reformy prawa wyborczego. 25 lutego Rząd Tymczasowy, do którego weszli republikanie i socjaliści utopijni proklamował II Republikę Francuską.
Zniesiono między innymi niewolnictwo w koloniach, cenzurę oraz wprowadzono wolność prasy i stowarzyszeń. Wprowadzono pod koniec kwietnia wybory do Zgromadzenia Narodowego, w których wprowadzono powszechne prawo głosu, ale tylko dla mężczyzn. Wygrali monarchiści i burżuazja głosami chłopów, co zaowocowało wysiedleniem bezrobotnych z Paryża. Usunięto też reprezentantów robotników z rządu, zwiększono podatki, co spowodowało kolejne manifestacje w Paryżu i na prowincji.
4 maja Zgromadzenie Narodowe ponownie proklamowało republikę wybierając Komisję Wykonawczą. 25-26 maja znowu nastąpiło powstanie robotnicze, które upadło, a władzę przejął Ludwik Napoleon Bonaparte. 13 marca rozpoczęła się rewolucja w Wiedniu. Usunięto kanclerza Metternicha, 18 marca w Berlinie, co zaowocowało obietnicą Fryderyka Wilhelma IV o nadaniu konstytucji. Wśród rewolucjonistów doszło do dużych podziałów etnicznych, narodowościowych i klasowych, co osłabiło ruch.
W kwietniu 1848 roku rozpoczęto tłumienie wystąpień. Wojska austriackie 12-17 czerwca w Pradze rozpoczęły tłumienie ośrodków powstańczych, w Krakowie 26 kwietnia. Tak samo stłumiono powstanie 22 czerwca, powstanie robotników i studentów. W maju 1848 roku pokonali te demonstrantów w Wielkopolsce, a 25 lipca J. Radetzky pobił armię piemoncką pod Custozzą. Zdobyczami tej rewolucji były ogłoszenie uwłaszczenia chłopów w Wiedniu i Berlinie, uchwalenie konstytucji w Paryżu i Frankfurcie nad Menem. Rozwiązano parlamenty w Prusach, Austrii.
O niepodległość walczyli też Węgrzy, ale zostali pokonani w sierpniu 1849 roku z pomocą wojsk rosyjskich. W listopadzie Rzymianie obalili władzę świecką papieża Piusa IX, a w lutym 1848 r. Mazzini stanął na czele Republiki Rzymskiej, uśmierzono rewolucję i przywrócono 23 marca 1849 roku władzę papieża, a 13 sierpnia doszło do kapitulacji 1849 roku. We wszystkich tych powstaniach brało udział wielu Polaków. Czy historia lubi się powtarzać? Rok 1968 to wystąpienie robotników i studentów, a także styczeń roku 2009…
Słowa kluczowe: wiosna ludów włochy niemcy węgry mazzini
Komentarze
.gif)