Cornelius Jansen
Życie i działalność teologa flamandzkiego, założyciela nurtu jansenizmu.
Urodził się 1585 roku, a zmarł w 1638 roku. Był to flamandzki teolog, od 1636 roku biskup Ypres, twórca katolickiej szkoły teologicznej, zwanej jansenizmem. Studiował w Paryżu, Utrechcie oraz Louvain, a w 1617 roku został rektorem nowo powstałego kolegium w Bayonne. Głosił konieczność reformy życia chrześcijańskiego, której projekt przedstawił w swoim głównym dziele zatytułowanym „Augustinus”, opublikowanym w 1640 roku już po jego śmierci. Jansen udowadniał w nim, że nauka św. Augustyna w wielu kwestiach jak np. wolnej woli czy opatrzności Boskiej jest niezgodna z nauczaniem jezuitów. Głosił też tzw. mistykę serca, potrzebę przestrzegania surowych zasad moralnych oraz niezależności biskupów od papiestwa. Dzieło Jansena stało się przyczyną głębokiego rozłamu w Kościele katolickim i w 1653 roku zostało potępione przez papieża Innocentego X. Jansen uważał się za katolika, wiele jednak z jego myśli przypominało tezy głoszone przez Jana Kalwina. Do grona zwolenników Jansena zaliczał się miedzy innymi francuski filozof Blaise Pascal. Torie Jansena wzbudzały kontrowersje jeszcze w osiemnastym wieku, a francuscy janseniści byli prześladowani ekskomunikowani. Lepiej zrozumiani byli holenderscy janseniści, którzy uzyskali autonomię i w 1723 roku mieli już własnego biskupa w Utrechcie.
.gif)